Lũ lụt miền Trung Việt Nam 2025 là đợt mưa lớn và lũ lụt xảy ra tại các tỉnh miền Trung Việt Nam từ ngày 16 tháng 10 đến ngày 6 tháng 12 năm 2025, do chịu tác động của tổ hợp hình thế thời tiết không khí lạnh, nhiễu động trong đới gió Đông trên cao, địa hình đón gió của dãy Trường Sơn kết hợp hoạt động của vùng thấp tàn dư do các cơn bão Fengshen, Koto và hoàn lưu bão Kalmaegi gây ra.
Mưa lớn dài ngày xuất hiện đã xuất hiện tại các tỉnh từ Quảng Trị đến Khánh Hòa, với hai giai đoạn lớn. Giai đoạn thứ nhất diễn ra từ ngày 16 tháng 10 đến ngày 9 tháng 11, trong đợt mưa này đáng chú ý tại Đỉnh Bạch Mã ở Huế ghi nhận lượng mưa kỷ lục trong 24 giờ là 1.739 mm, cao nhất cả nước và đứng thứ hai thế giới; khiến lũ đặc biệt lớn xuất hiện trên các sông ở Trung Trung Bộ và Nam Trung Bộ, đặc biệt trên hệ thống sông Thu Bồn, đỉnh lũ tại trạm Câu Lâu đã vượt đỉnh lịch sử năm 1964; trên sông Bồ tại Phú Ốc, đỉnh lũ cũng đã vượt mốc kỷ lục thiết lập năm 2020 đến 3 lần chỉ trong vòng một tuần lễ; một số trạm đo khác trên một số sông cũng đã lập đỉnh lũ lịch sử mới. Giai đoạn thứ hai diễn ra từ ngày 15 tháng 11 đến ngày 6 tháng 12 với tâm điểm mưa lũ tại các tỉnh Nam Trung Bộ, trong đó một số sông tại Đắk Lắk và Lâm Đồng đã vượt mốc lũ lịch sử các năm 1993 và 2009, ngoài ra trên sông Dinh tại trạm Ninh Hòa thuộc Khánh Hòa cũng vượt đỉnh lũ lịch sử năm 1986. Ngoài ra, mưa lũ cũng đã xảy ra ở các địa phương khác trên toàn miền Trung Việt Nam.
Đợt mưa lũ đã gây ra thiệt hại nặng cho các tỉnh miền Trung Việt Nam, trong bối cảnh ở miền Bắc nước này vừa trải qua trận lũ lịch sử cách đó không lâu. Tính đến ngày 20 tháng 12, cùng với ảnh hưởng của hoàn lưu cơn bão Kalmaegi, đợt mưa lũ đã làm 218 người chết và mất tích, thiệt hại về kinh tế lên đến trên 40,47 nghìn tỷ đồng, riêng tỉnh Đắk Lắk trong giai đoạn thứ hai mưa lũ làm chết 113 người. Các hoạt động cứu trợ, ủng hộ người dân chịu ảnh hưởng bởi mưa lũ cũng đã được triển khai, trong đó "Chiến dịch Quang Trung" được Chính phủ Việt Nam phát động nhằm xây dựng lại nhà cửa cho người dân chịu ảnh hưởng bởi mưa lũ. Bên cạnh đó, vấn đề vai trò của thủy điện trong đợt mưa lũ cũng đã xuất hiện những ý kiến trái chiều.
Bối cảnh và công tác phòng chống
Vào tháng 10 năm 2025, hiện tượng La Niña được xác nhận đã xuất hiện trên khu vực trung tâm Thái Bình Dương và được nhận định có ảnh hưởng đến Việt Nam, với dự báo từ cơ quan khí tượng nước này cho biết các tháng cuối năm 2025 sẽ mưa nhiều hơn so với trung bình. Thời điểm nửa đầu tháng, khu vực miền Bắc và Bắc Trung Bộ Việt Nam vừa chịu ảnh hưởng trực tiếp của các cơn bão số 9 (Ragasa), số 10 (Bualoi), số 11 (Matmo) đổ bộ vào và gây ra một đợt mưa lũ kéo dài, lũ lịch sử, trong đó đợt lũ do ảnh hưởng của bão số 11 đã gây thiệt hại gần 17 nghìn tỷ đồng. Sau đợt lũ này không lâu, một cơn bão có tên quốc tế Fengshen đi vào biển Đông, trở thành cơn bão số 12 và được dự báo tiến vào vùng biển Trung Bộ. Đồng thời, đợt không khí lạnh đầu tiên của mùa Đông năm 2025 đã tràn về miền Bắc vào ngày 19 tháng 10, được dự báo có ảnh hưởng đến thời tiết Trung Bộ. Đầu tháng 11 năm 2025, xuất hiện cơn bão Kalmaegi vào biển Đông, trở thành bão số 13 và cũng được nhận định hướng về các tỉnh miền Trung với cường độ mạnh, gây mưa lớn.
Ngày 20 tháng 10 năm 2025, Thủ tướng Chính phủ Việt Nam ra một công điện nhằm chủ động ứng phó với bão số 12 và tác động lũ lụt mà bão có thể gây ra, yêu cầu không để bị động, bất ngờ, bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản của nhân dân. Hai ngày sau, một công điện khác cũng đã được gửi lãnh đạo một số tỉnh miền Trung và yêu cầu đình hoãn các cuộc họp không cấp bách, chưa thật cần thiết để tập trung lãnh đạo, chỉ đạo triển khai quyết liệt công tác phòng, tránh, ứng phó bão và nguy cơ mưa lũ lớn, ngập lụt, lũ ống, lũ quét, sạt lở đất. Vào các ngày 27 và 30 tháng 10, tiếp tục có thêm các công điện của Thủ tướng Việt Nam về việc ứng phó với mưa lũ. Tại Huế, hơn 14.000 cán bộ, chiến sĩ công an, 2.000 chiến sĩ quân đội đã được huy động tham gia hỗ trợ ứng phó và khắc phục hậu quả mưa lũ; con số tương tự tại Đà Nẵng là 12.600 chiến sĩ bộ đội. Đà Nẵng cũng đã huy động hơn 36.200 lượt người, 148 phương tiện tham gia ứng cứu, di dời khẩn cấp 4.835 hộ dân với 15.886 nhân khẩu. Một số thủy điện tại miền Trung đã thực hiện lệnh vận hành, điều tiết nước về hạ du trong ngày 26 tháng 10 nhằm ứng phó với lũ lụt. Tại Đà Nẵng, vào đầu tháng 11, các thủy điện tiếp tục vận hành điều tiết mức nước.
Trước những ảnh hưởng của bão Kalmaegi và mưa sau bão, ngày 5 tháng 11, một phiên họp do Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà chủ trì, kết nối với các địa phương, nhằm triển khai phương án ứng phó, với phương châm "tình trạng khẩn cấp hơn, nguy hiểm hơn" do trước đó đã mưa lũ dài ngày. Một công điện của Thủ tướng Việt Nam về phòng chống bão, lũ cũng đã được gửi một ngày trước đó. Các thủy điện cũng đã hạ mực nước đón lũ trước nguy cơ ảnh hưởng của mưa bão. Tính đến ngày 8 tháng 11, có 20 hồ thủy điện Trung Bộ phải vận hành xả lũ, điều tiết mực nước. Hội nghị Trung ương 14 khóa XIII của Đảng Cộng sản Việt Nam cũng kết thúc sớm hơn dự kiến để tập trung chỉ đạo chống bão, lũ.
Nhằm ứng phó với giai đoạn mưa lũ từ ngày 16 tháng 11, Thủ tướng Chính phủ Việt Nam đã liên tiếp ban hành 3 công điện số 217, 218 và 219 trong các ngày 16 và 17 tháng 11 năm 2025, với yêu cầu triển khai các biện pháp ứng phó. Ngày 19 tháng 11, ngành khí tượng Việt Nam đã ban hành Cảnh báo cấp độ rủi ro thiên tai cấp 4 cho khu vực phía Đông tỉnh Đắk Lắk (tỉnh Phú Yên cũ). Quân khu 5 đã triển khai Sở Chỉ huy tiền phương ứng phó lũ đặc biệt lớn tại Đắk Lắk. Một số khu vực thuộc tỉnh Đắk Lắk đã gấp rút triển khai di dời dân trước khi lũ chạm đỉnh lịch sử, 7.765 hộ thuộc diện sơ tán khẩn cấp đã được đưa đến nơi an toàn. Tính chung, các tỉnh Quảng Trị, Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Khánh Hòa, Gia Lai, Đắk Lắk, Lâm Đồng và Huế đã tổ chức sơ tán 18.800 hộ với 61.800 người tránh mưa lũ, sạt lở, ngập lụt. 26,4 triệu tin nhắn SMS và 24,1 triệu tin nhắn qua ứng dụng Zalo đã được gửi đến người dân các tỉnh trong vùng mưa lũ để cảnh báo, hướng dẫn cách phòng chống. Bộ Quốc phòng Việt Nam đã điều động 18.066 lượt cán bộ, chiến sỹ, 441 lượt phương tiện; Bộ Công an nước này cũng đã huy động 17.624 cán bộ chiến sỹ, 24.143 lực lượng tham gia bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở, 3.207 lượt phương tiện triển khai ứng phó mưa lũ, khắc phục hậu quả.
Diễn biến mưa
Giai đoạn thứ nhất
Trong giai đoạn nửa cuối tháng 10, Việt Nam liên tiếp chịu ảnh hưởng của không khí lạnh vào các ngày 19, 26 và 30 tháng 10. Từ ngày 22 đến ngày 28 tháng 10 khu vực miền Trung Việt Nam chịu tác động tổ hợp hình thái đa thiên tai gồm không khí lạnh tăng cường, hoạt động của bão Fengshen (bão số 12) suy yếu thành vùng áp thấp trên vùng biển ven bờ Huế - Đà Nẵng, dải hội tụ nhiệt đới dâng trục từ phía Nam lên và nhiễu động trong đới gió Đông kết hợp với địa hình đón gió. Tổ hợp này đã gây ra một đợt mưa lớn tại các tỉnh miền Trung Việt Nam. Tuy nhiên theo Đài khí tượng thủy văn thành phố Huế, đợt mưa ở địa phương này bắt đầu từ ngày 16 tháng 10.
Tổng lượng mưa từ ngày 22 tháng 10 đến ngày 29 tháng 10 tại Hà Tĩnh, Quảng Trị và Quảng Ngãi phổ biến 200 đến 450 mm; ở Huế từ 450 đến 900mm; ở Đà Nẵng từ 300 đến 600 mm. Mưa lớn vẫn tiếp diễn ở Trung Bộ từ ngày 30 tháng 10, tuy nhiên vùng mưa lớn tập trung ở khu vực Hà Tĩnh, Quảng Trị; tính từ 19 giờ ngày 30 tháng 10 đến 19 giờ ngày 31 tháng 10, lượng mưa tại hai tỉnh này phổ biến 150 đến 300mm, một số điểm ghi nhận mưa lớn hơn như Kỳ Anh 347 mm, hồ Sông Trí (Hà Tĩnh) 346 mm; Ba Đồn 507 mm, Quảng Trạch (Quảng Trị) 489 mm. Tính từ tối ngày 31 tháng 10 đến ngày 4 tháng 11, khu vực Trung Bộ tiếp tục xảy ra mưa lớn với lượng mưa từ 300 đến 500 mm, cục bộ có nơi mưa trên 800mm; một số trạm có tổng lượng mưa lớn như Hồ Thượng Sông Trí (Hà Tĩnh) 965 mm, hồ Kim Sơn (Hà Tĩnh) 792 mm, Lâm Thủy (Quảng Trị) 572 mm, Đỉnh Bạch Mã (Huế) 1323 mm, Khe Tre (Huế) 845 mm, Hương Sơn (Huế) 783 mm, Phước Hiệp (Đà Nẵng) 615 mm, Nghĩa Trung (Quảng Ngãi) 605 mm.
Từ ngày 6 tháng 11, miền Trung Việt Nam tiếp tục chịu ảnh hưởng của mưa lớn, do bão Kalmaegi (bão số 13) đổ bộ vào Gia Lai và Đắk Lắk gây ra. Ở các tỉnh, thành phố từ Huế đến Khánh Hòa mưa từ 120 đến 220 mm, cục bộ trên 300 mm, một số trạm có lượng mưa lớn như ở Đỉnh Bạch Mã (Huế) 396 mm, Trà Thanh (Quảng Ngãi) 312 mm, Trà Hiệp (Quảng Ngãi) 252 mm, Chư Răng (Gia Lai) 393 mm, xã Đăk Pling (Gia Lai) 313 mm, đập tràn Sông Hinh (Đắk Lắk) 504 mm, Xuân Lâm (Đắk Lắk) 285 mm, hồ Hoa Sơn (Khánh Hòa) 138 mm. Ngày 7 tháng 11, Đài khí tượng thủy văn thành phố Huế phát tin cuối cùng về đợt mưa lũ trên địa bàn tỉnh, kết thúc đợt mưa lũ kéo dài 23 ngày tại địa phương. Ngày 8 tháng 11, mưa lớn dịch lên khu vực từ Thanh Hóa đến Bắc Quảng Trị và có xu hướng giảm dần.
Tại Bạch Mã (Huế), tổng lượng mưa tính từ 19 giờ ngày 26 tháng 10 đến 19 giờ ngày 27 tháng 10 đạt 1.739,6 mm, được ngành khí tượng Việt Nam xác nhận là lượng mưa một ngày lớn nhất từ trước đến nay ở nước này. Số liệu này cũng được cho là gần bằng lượng mưa trung bình năm trên toàn lãnh thổ Việt Nam, cũng như lớn thứ hai thế giới, chỉ sau một địa điểm ở Ấn Độ Dương (kém 86 mm). Trạm khí tượng Nam Đông cũng ghi nhận lượng mưa một ngày lớn nhất là 968,1 mm vào ngày 27 tháng 10, phá kỷ lục thiết lập năm 2017. Tổng lượng mưa từ 25 đến 30 tháng 10 tại Đỉnh Bạch Mã đạt 4.161 mm, tại Khe Tre 1.956 mm.
Giai đoạn thứ hai
Từ ngày 15 tháng 11, một đợt mưa lớn đã xuất hiện tại các tỉnh miền Trung Việt Nam, cũng do ảnh hưởng của không khí lạnh kết hợp với nhiễu động gió Đông trên cao, bên cạnh đó hơi nước từ Biển Đông liên tục được chuyển vào đất liền các tỉnh miền Trung Việt Nam kết hợp địa hình chắn gió của dãy Trường Sơn đx kích thích đối lưu phát triển mạnh và duy trì mưa kéo dài. Thời gian có cường độ mưa lớn nhất tại các tỉnh Hà Tĩnh đến Đà Nẵng từ 16 đến ngày 19 tháng 11, sau giảm dần; các tỉnh Quảng Ngãi đến Khánh Hòa từ 16 đến ngày 20 tháng 11. Tại các tỉnh từ Quảng Trị đến Quảng Ngãi, tính từ 19 giờ ngày 15 tháng 11 đến 7 giờ ngày 19 tháng 11 năm 2025, đã xuất hiện một số trạm có tổng lượng mưa lớn như Thủy điện La Tó (Quảng Trị) 976 mm; Thủy điện Bình Điền (Huế) 998 mm; Phước Hiệp (Đà Nẵng) 1.117 mm; Sông Trà (Đà Nẵng) 1.063 mm; Sơn Long (Quảng Ngãi) 1.170 mm; Ba Điền (Quảng Ngãi) 1.086 mm.
Từ tối 18 đến ngày 20, tâm mưa lớn tập trung tại các tỉnh Gia Lai, Đắk Lắk và Khánh Hòa và ghi nhận nhiều trạm có lượng mưa lớn, riêng trong ngày 19 tháng 11 khu vực phía Đông tỉnh Đắk Lắk (tỉnh Phú Yên cũ) ghi nhận mưa đặc biệt lớn trên diện rộng với lượng mưa phổ biến 400–600 mm, có nơi trên 800mm như Hòa Mỹ Tây 841 mm; Sơn Thành Đông 827 mm. Tính trong cả đợt mưa từ ngày 16 đến ngày 24 tháng 11, lượng mưa tại khu vực phía Đông tỉnh Đắk Lắk phổ biến từ 500 đến 1.000 mm, có nơi trên 1.900 mm như Đập tràn sông Hinh 2.018 mm, Sơn Thành Tây 1.807 mm, Hòa Mỹ Tây 1.813 mm, Sông Hinh 1.543 mm, Sơn Long 1363.8 mm; khu vực phía Tây tỉnh này 150 đến 400mm, có nơi cao hơn như M'Đrắk 805,5 mm, Hòa Phong 434,6 mm.
Tại phía Đông tỉnh Gia Lai, phía Bắc tỉnh Khánh Hòa (các tỉnh Bình Định và Khánh Hòa cũ), tính từ ngày 16 đến 24 tháng 11, ghi nhận tổng lượng mưa phổ biến 400 đến 700 mm, một số điểm có lượng mưa cao hơn như: ở Gia Lai có Canh Liên 1000,1 mm, An Quang 988,2 mm, Vân Canh 927,6 mm, Quy Nhơn 893,8 mm, Bồng Sơn 742,1 mm; ở phía Bắc Khánh Hòa có Đại Lãnh 1071,1 mm, Khánh Hiệp 1002,1 mm, Sơn Thái 877,1 mm, Suối Cát 877,3mm. Phía Tây tỉnh Gia Lai và phía Nam tỉnh Khánh Hòa (tỉnh Gia Lai và Ninh Thuận cũ) có lượng mưa phổ biến từ 100 đến 500 mm, có nơi cao hơn như Ninh Hải 600 mm.
Từ đêm 20 tháng 11, mưa có xu hướng giảm dần tại các tỉnh Nam Trung Bộ. Trong các ngày 21 và 22 tháng 11, ở khu vực phía Đông các tỉnh Quảng Ngãi đến Đắk Lắk và phía Bắc Khánh Hòa vẫn có mưa vừa, mưa to. Tính từ tối ngày 21 đến 25 tháng 11, khu vực Trung Bộ có mưa phổ biến từ 70-150mm, một số trạm có tổng lượng mưa lớn hơn như tại Đỉnh Bạch Mã (Huế) 228 mm; Trà Kót (Đà Nẵng) 232 mm; Tam Trà (Đà Nẵng) 217 mm; hồ Quang Hiển (Gia Lai) 261 mm; hồ Long Mỹ (Gia Lai) 225 mm; Sơn Định (Đắk Lắk) 188 mm.
Ngày 3 tháng 12, áp thấp nhiệt đới suy yếu từ bão số 15 (Koto) suy yếu thành vùng áp thấp trên khu vực các tỉnh Đắk Lắk và Khánh Hòa. Hoàn lưu bão Koto kết hợp không khí lạnh và nhiễu động trong đới gió đông trên cao gây mưa tại nhiều khu vực tại miền Trung Việt Nam. Tính từ 19 giờ ngày 1 tháng 12 đến 7 giờ ngày 5 tháng 12, tổng lượng mưa tại các tỉnh từ Quảng Trị đến Lâm Đồng phổ biến 100 đến 200mm, một số trạm có tổng lượng mưa lớn hơn như: Đỉnh Bạch Mã (Huế) 582 mm, Tam Trà (Đà Nẵng) 324 mm, Trà Nham (Quảng Ngãi) 366 mm, thủy điện Đa Nhim (Khánh Hòa) 209 mm, Sông Khán (Lâm Đồng) 335 mm. Trong các ngày 4 đến 6 tháng 12, vùng mưa mở rộng ra phía bắc, xuất hiện tại tỉnh Thanh Hóa đến Quảng Trị.
Trong đợt mưa lũ này, các trạm đo tại Khe Sanh (Quảng Trị), Quy Nhơn (Gia Lai), Sơn Hòa (Đắk Lắk), EaHleo (Đắk Lắk) đã ghi nhận giá trị lượng mưa ngày cao nhất của tháng 11 trong lịch sử, đồng thời các trạm này cũng ghi nhận tổng lượng mưa tháng 11 cao nhất trong chuỗi số liệu quan trắc của tháng 11 hằng năm. Tính trong 5 ngày từ 16 đến 20 tháng 11 năm 2025, địa bàn xã Hòa Thịnh (tỉnh Đắk Lắk) ghi nhận tổng lượng mưa là 1.056 mm, nằm trong 10 xã phường có lượng mưa cao nhất nước. Tổng lượng mưa hai ngày 18 và 19 tháng 11 được cho là gần bằng tổng lượng mưa cả năm trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk cũ (trước sáp nhập). Trong đợt mưa từ ngày 3 đến 4 tháng 12, một số trạm tại Lâm Đồng cũng ghi nhận lượng mưa ngày lớn nhất vượt giá trị lịch sử cùng thời kỳ tháng 12.