Kế hoạch xây dựng các trường đại học đẳng cấp thế giới và các ngành học đẳng cấp thế giới (世界一流大学和一流学科建设), gọi chung là Sáng kiến Hạng nhất kép (双一流建设), là một chương trình tài trợ và phát triển giáo dục đại học của chính phủ trung ương Trung Quốc, được khởi xướng vào năm 2015. Các trường đại học nằm trong Sáng kiến Hạng nhất kép được công nhận là "Các trường đại học hạng nhất kép". Có 147 trường đại học và cao đẳng đã được lựa chọn để trở thành một phần của chương trình này.
Chương trình này đã được công bố dưới thời chính quyền Tập Cận Bình vào năm 2015 để thay thế các chương trình phát triển giáo dục đại học ban đầu là Đề án 211 và Đề án 985.
Lịch sử
Vào tháng 10 năm 2015, Quốc vụ viện Trung Quốc đã công bố "Kế hoạch tổng thể thúc đẩy xây dựng các trường đại học đẳng cấp thế giới và các ngành học đẳng cấp thế giới" (Sáng kiến Hạng nhất kép), đưa ra những sắp xếp mới cho sự phát triển của giáo dục đại học tại Trung Quốc, thay thế các dự án giáo dục đại học trước đó.
Vào tháng 6 năm 2016, Bộ Giáo dục Trung Quốc thông báo rằng Đề án 211 và Đề án 985 đã bị bãi bỏ và thay thế bằng Sáng kiến xây dựng Hạng nhất kép.
Mục đích của chương trình là "nâng cao sức mạnh tổng hợp và khả năng cạnh tranh quốc tế của giáo dục đại học Trung Quốc." Các mục tiêu cụ thể theo từng giai đoạn bao gồm: "số lượng các trường đại học Trung Quốc và các ngành học của họ gia nhập hàng ngũ các cơ sở đẳng cấp thế giới ngày càng tăng, và một số trường đại học tiến vào hàng ngũ xuất sắc toàn cầu, với một nhóm các ngành học đạt tới vị trí dẫn đầu thế giới vào năm 2030," và "phát triển các Trường đại học xây dựng Hạng nhất kép thành các cơ sở giáo dục đại học đẳng cấp thế giới thông qua việc xây dựng và củng cố các khoa và bộ môn của họ vào giữa thế kỷ 21."
Vào tháng 9 năm 2017, danh sách đầy đủ các trường đại học và các ngành học của họ trong Kế hoạch xây dựng Hạng nhất kép đã được Bộ Giáo dục Trung Quốc, Bộ Tài chính Trung Quốc và Ủy ban Phát triển và Cải cách Nhà nước Trung Quốc cùng công bố. Theo danh sách này, 140 trường đại học đã được Quốc vụ viện Trung Quốc phê duyệt là 'Các trường đại học hạng nhất kép'. Chính sách xây dựng Hạng nhất kép tìm cách thúc đẩy sự phát triển tổng thể của các trường đại học bằng cách xây dựng và củng cố các khoa và bộ môn của họ, và cuối cùng phát triển các Trường đại học xây dựng Hạng nhất kép thành các trường đại học đẳng cấp thế giới vào năm 2050.
Vào tháng 2 năm 2022, "Một số gợi ý về việc thúc đẩy hơn nữa việc xây dựng các trường đại học hạng nhất thế giới và các ngành học hạng nhất" đã được Bộ Giáo dục, Bộ Tài chính và Ủy ban Phát triển và Cải cách Nhà nước cùng công bố. Ngoài ra, với sự chấp thuận của Quốc vụ viện Trung Quốc, danh sách Giai đoạn 2 cập nhật của "Các trường đại học xây dựng hạng nhất kép" đã được phát hành. Theo Danh sách Giai đoạn 2 của Kế hoạch xây dựng Hạng nhất kép, các phân loại đại học trước đó đã bị bãi bỏ, và tổng cộng 147 trường đại học đã được đưa vào kế hoạch (chiếm 4,88% trong số 3.012 cơ sở giáo dục đại học Trung Quốc), sau khi có thêm 7 trường đại học được bổ sung vào danh sách.
Danh sách các Trường đại học hạng nhất kép
Danh sách Giai đoạn 1 gồm 140 Trường đại học hạng nhất kép đã được Bộ Giáo dục, Bộ Tài chính và Ủy ban Phát triển và Cải cách Nhà nước Trung Quốc cùng ban hành mà không có bất kỳ xếp hạng nào trong danh sách (theo "mã trường") vào năm 2017. Vào tháng 2 năm 2022, Bộ Giáo dục Trung Quốc thông báo rằng các phân loại đã bị vô hiệu hóa, và các trường đại học nằm trong Kế hoạch xây dựng Hạng nhất kép nên được gọi chung là Các trường đại học hạng nhất kép. Theo danh sách Giai đoạn 2 cập nhật của Các trường đại học hạng nhất kép (không có bất kỳ xếp hạng nào trong danh sách), tổng cộng 147 trường đại học đã được phê duyệt và công nhận là Các trường đại học hạng nhất kép.
- Bắc Kinh (34)
- Đại học Ngoại ngữ Bắc Kinh
- Đại học Lâm nghiệp Bắc Kinh
- Học viện Công nghệ Bắc Kinh
- Đại học Giao thông Bắc Kinh
- Đại học Sư phạm Bắc Kinh
- Đại học Hàng không Vũ trụ Bắc Kinh
- Đại học Công nghệ Hóa học Bắc Kinh
- Đại học Y học Cổ truyền Trung Quốc Bắc Kinh
- Đại học Bưu chính Viễn thông Bắc Kinh
- Đại học Công nghiệp Bắc Kinh
- Đại học Sư phạm Thủ đô
- Học viện Hý kịch Trung ương
- Học viện Mỹ thuật Trung ương
- Nhạc viện Trung ương
- Đại học Tài chính Kinh tế Trung ương
- Đại học Nông nghiệp Trung Quốc
- Nhạc viện Trung Quốc
- Học viện Ngoại giao Trung Quốc
- Đại học Địa chất Trung Quốc (Bắc Kinh)
- Đại học Dầu khí Trung Quốc (Bắc Kinh)
- Đại học Khai thác và Công nghệ Trung Quốc (Bắc Kinh)
- Đại học Chính pháp Trung Quốc
- Đại học Truyền thông Trung Quốc
- Đại học Dân tộc Trung ương
- Đại học Điện lực Hoa Bắc
- Học viện Y học Hiệp Hòa Bắc Kinh
- Đại học Bắc Kinh
- Đại học Công an Nhân dân Trung Quốc
- Đại học Nhân dân Trung Quốc
- Đại học Thanh Hoa
- Đại học Khoa học Trung Quốc
- Đại học Kinh tế Đối ngoại
- Đại học Khoa học và Công nghệ Bắc Kinh
- Giang Tô (16)
- Nam Kinh (13)
- Đại học Dược Trung Quốc
- Đại học Hà Hải
- Đại học Hàng không Vũ trụ Nam Kinh
- Đại học Nông nghiệp Nam Kinh
- Đại học Lâm nghiệp Nam Kinh
- Đại học Y khoa Nam Kinh
- Đại học Sư phạm Nam Kinh
- Đại học Nam Kinh
- Đại học Y học Cổ truyền Trung Quốc Nam Kinh
- Đại học Khoa học và Công nghệ Thông tin Nam Kinh
- Đại học Bưu chính Viễn thông Nam Kinh
- Đại học Khoa học và Công nghệ Nam Kinh
- Đại học Đông Nam
- Tô Châu
- Vô Tích
- Từ Châu
- Đại học Khai thác và Công nghệ Trung Quốc
- Thượng Hải (15)
- Đại học Đông Hoa
- Đại học Sư phạm Hoa Đông
- Đại học Khoa học và Công nghệ Hoa Đông
- Đại học Phục Đán
- Đại học Quân y thứ hai
- Nhạc viện Thượng Hải
- Đại học Ngoại ngữ Thượng Hải
- Đại học Giao thông Thượng Hải
- Đại học Hải dương Thượng Hải
- Đại học Thượng Hải Khoa kỹ
- Đại học Thượng Hải
- Đại học Tài chính và Kinh tế Thượng Hải
- Đại học Thể dục Thượng Hải
- Đại học Y học Cổ truyền Trung Quốc Thượng Hải
- Đại học Đồng Tế
- Quảng Đông (8)
- Quảng Châu (7)
- Đại học Y khoa Quảng Châu
- Đại học Y học Cổ truyền Trung Quốc Quảng Châu
- Đại học Kỵ Nam
- Đại học Nông nghiệp Hoa Nam
- Đại học Sư phạm Hoa Nam
- Đại học Công nghệ Hoa Nam
- Đại học Tôn Trung Sơn
- Thâm Quyến
- Đại học Khoa học và Công nghệ Phương Nam
- Thiểm Tây (8)
- Tây An (7)
- Đại học Trường An
- Đại học Quân y thứ tư
- Đại học Giao thông Tây An
- Đại học Điện tử Khoa học Kỹ thuật Tây An
- Đại học Sư phạm Thiểm Tây
- Đại học Tây Bắc
- Đại học Công nghiệp Tây Bắc
- Hàm Dương
- Tứ Xuyên (8)
- Thành Đô (7)
- Đại học Công nghệ Thành Đô
- Đại học Y học Cổ truyền Trung Quốc Thành Đô
- Đại học Tứ Xuyên
- Đại học Giao thông Tây Nam
- Đại học Dầu khí Tây Nam
- Đại học Tài chính Kinh tế Tây Nam
- Đại học Khoa học Kỹ thuật Điện tử Trung Quốc
- Nhã An
- Đại học Nông nghiệp Tứ Xuyên
- Vũ Hán, Hồ Bắc (7)
- Đại học Địa chất Trung Quốc (Vũ Hán)
- Đại học Vũ Hán
- Đại học Khoa học và Kỹ thuật Hoa Trung
- Đại học Công nghệ Vũ Hán
- Đại học Nông nghiệp Hoa Trung
- Đại học Sư phạm Hoa Trung
- Đại học Tài chính Kinh tế Trung Nam
- Thiên Tân (6)
- Đại học Công nghệ Hà Bắc
- Đại học Nam Khai
- Đại học Y khoa Thiên Tân
- Đại học Công nghiệp Thiên Tân
- Đại học Thiên Tân
- Đại học Y học Cổ truyền Trung Quốc Thiên Tân
- Hồ Nam (5)
- Trường Sa (4)
- Đại học Trung Nam
- Đại học Sư phạm Hồ Nam
- Đại học Hồ Nam
- Đại học Công nghệ Quốc phòng
- Tương Đàm
- Cáp Nhĩ Tân, Hắc Long Giang (4)
- Đại học Công trình Cáp Nhĩ Tân
- Học viện Công nghệ Cáp Nhĩ Tân
- Đại học Nông nghiệp Đông Bắc
- Đại học Lâm nghiệp Đông Bắc
- Liêu Ninh (4)
- Thẩm Dương (2)
- Đại học Liêu Ninh
- Đại học Đông Bắc
- Đại Liên (2)
- Đại học Hàng hải Đại Liên
- Đại học Công nghệ Đại Liên
- Hợp Phì, An Huy (3)
- Đại học An Huy
- Đại học Công nghiệp Hợp Phì
- Đại học Khoa học và Công nghệ Trung Quốc
- Cát Lâm (3)
- Trường Xuân (2)
- Đại học Cát Lâm
- Đại học Sư phạm Đông Bắc
- Diên Cát
- Sơn Đông (3)
- Thanh Đảo (2)
- Đại học Hải dương Trung Quốc
- Đại học Dầu khí Trung Quốc (Hoa Đông)
- Tế Nam
- Chiết Giang (3)
- Hàng Châu (2)
- Học viện Mỹ thuật Trung Quốc
- Đại học Chiết Giang
- Ninh Ba
- Trùng Khánh (2)
- Đại học Trùng Khánh
- Đại học Tây Nam
- Phúc Kiến (2)
- Hà Nam (2)
- Thái Nguyên, Sơn Tây (2)
- Đại học Sơn Tây
- Đại học Công nghệ Thái Nguyên
- Tân Cương (2)
- Quý Dương, Quý Châu
- Lan Châu, Cam Túc
- Hải Khẩu, Hải Nam
- Nam Xương, Giang Tây
- Tây Ninh, Thanh Hải
- Côn Minh, Vân Nam
- Nam Ninh, Quảng Tây
- Hô Hòa Hạo Đặc, Nội Mông
- Ngân Xuyên, Ninh Hạ
- Lạp Tát, Tây Tạng
Đánh giá lại
Theo 'Danh sách Giai đoạn 2 của Sáng kiến Hạng nhất kép' được Bộ Giáo dục, Bộ Tài chính và Ủy ban Phát triển và Cải cách Nhà nước Trung Quốc cùng công bố vào tháng 2 năm 2022, có 15 trường đại học đã nhận được cảnh báo về việc bị thu hồi tư cách Hạng nhất kép (bao gồm Đại học An Huy, Đại học Y học Cổ truyền Trung Quốc Bắc Kinh, Đại học Sư phạm Hoa Trung, Đại học Quảng Tây, Đại học Nội Mông, Đại học Liêu Ninh, Đại học Ninh Ba, Đại học Ninh Hạ, Đại học Sư phạm Đông Bắc, Đại học Tài chính và Kinh tế Thượng Hải, Đại học Tây Tạng, Đại học Quân y thứ ba, Đại học Tân Cương, Đại học Diên Biên và Đại học Tài chính Kinh tế Trung Nam). 15 trường đại học này được yêu cầu chấn chỉnh và nâng cao chất lượng nghiên cứu cũng như sự phát triển của họ; nếu các trường này không vượt qua được kỳ đánh giá cuối cùng vào năm 2024, họ sẽ mất tư cách Trường đại học xây dựng Hạng nhất kép.