Công ước về Quyền của Người Khuyết tật (tiếng Anh: Convention on the Rights of Persons with Disabilities) là một văn kiện nhân quyền quốc tế của Liên Hợp Quốc nhằm bảo vệ quyền và nhân phẩm của người khuyết tật. Các nước tham gia Công ước có nghĩa vụ đảm bảo nhân quyền và quyền bình đẳng trước pháp luật của người khuyết tật. Công ước có vai trò quan trọng trong phong trào quyền người khuyết tật, góp phần thay đổi quan điểm từ người khuyết tật là một đối tượng từ thiện, điều trị y khoa và bảo vệ xã hội sang là một thành viên đầy đủ và bình đẳng của xã hội, có nhân quyền. Công ước là văn kiện nhân quyền Liên Hợp Quốc đầu tiên vào thế kỷ 21.
Đại Hội đồng Liên Hợp Quốc thông qua Công ước vào ngày 13 tháng 12 năm 2006 và mở ký vào ngày 30 tháng 3 năm 2007. Sau khi được nước thứ 20 phê chuẩn, công ước có hiệu lực vào ngày 3 tháng 5 năm 2008. Tính đến tháng 4 năm 2025, đã có 164 quốc gia ký và 194 bên tham gia, bao gồm 193 quốc gia và Liên minh châu Âu (phê chuẩn vào ngày 23 tháng 12 năm 2010). Ủy ban về các Quyền của Người Khuyết tật chịu trách nhiệm giám sát các bên tham gia thực hiện Công ước.
Lịch sử
Hoa Kỳ nổi bật vì chưa phê chuẩn hoặc gia nhập công ước. Trong nhiệm kỳ tổng thống của Barack Obama, Hoa Kỳ ký công ước vào ngày 24 tháng 7 năm 2009. Ngày 31 tháng 7 năm 2012, Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Hoa Kỳ khuyết nghị Hoa Kỳ phê chuẩn công ước, "với ba bảo lưu, tám hiểu biết và hai tuyên bố". Tháng 12 năm 2012, Thượng viện Hoa Kỳ biểu quyết không phê chuẩn công ước do thiếu sáu phiếu để đạt đa số hai phần ba cần thiết. Tháng 7 năm 2014, Ủy ban Đối ngoại Thượng viện lại thông qua dự thảo nghị quyết phê chuẩn, nhưng dự thảo không được đưa ra toàn thể Thượng viện biểu quyết.
Hội nghị các quốc gia tham gia Công ước lần thứ 13 của Ủy ban về các Quyền của Người khuyết tật ban đầu được lên lịch tổ chức tại Thành phố New York vào tháng 6 năm 2020, sau đó phải dời lại đến tháng 12 năm 2020 do đại dịch COVID-19.
Nghị định thư không bắt buộc
Nghị định thư không bắt buộc bổ sung Công ước về quyền của người khuyết tật là một hiệp định phụ của Công ước, quy định một bên tham gia chấp nhận thẩm quyền của Ủy ban về quyền của người khuyết tật xem xét khiếu nại của công dân bên tham gia đó. Nội dung nghị định thư dựa trên Nghị định thư không bắt buộc bổ sung Công ước xóa bỏ mọi hình thức phân biệt đối xử với phụ nữ.