Đang tải bài viết từ Wikipedia…
Sự kiện
Vụ cháy kho Fox năm 1937
fire at 20th Century-Fox film storage facility in Little Ferry, New Jersey, United States
- 9 tháng 7 năm 1937
- Bắc Mỹ
Sự kiện
fire at 20th Century-Fox film storage facility in Little Ferry, New Jersey, United States
Đang tải bài viết từ Wikipedia…
Một cơ sở lưu trữ phim của hãng 20th Century-Fox ở Little Ferry, New Jersey, Hoa Kỳ, bốc cháy vào ngày 9 tháng 7 năm 1937. Phim nitrat dễ cháy trước đó đã gây ra một số vụ hỏa hoạn tại các phòng thí nghiệm, xưởng phim và kho lưu trữ của ngành công nghiệp điện ảnh, mặc dù nguyên nhân chính xác thường không được biết rõ. Tại Little Ferry, khí sinh ra từ phim bị phân hủy, kết hợp với nhiệt độ cao và hệ thống thông gió không đầy đủ, đã dẫn đến hiện tượng tự bốc cháy.
Vụ hỏa hoạn khiến một người chết và hai người bị thương, đồng thời phá hủy toàn bộ kho phim lưu trữ, dẫn đến việc mất hầu hết các phim câm do hãng Fox Film Corporation sản xuất trước năm 1932. Một số bản âm bản từ các hãng phim khác cũng bị phá hủy. Vụ hỏa hoạn đã thu hút sự chú ý đến nguy cơ phim nitrate bị phân hủy có thể tự bốc cháy và làm thay đổi trọng tâm của các nỗ lực bảo tồn phim, hướng đến an toàn phòng cháy chữa cháy.
Ngành công nghiệp điện ảnh thời kỳ đầu chủ yếu sử dụng phim làm từ nitrocellulose, thường được gọi là phim nitrat. Loại phim này dễ cháy và sinh ra oxy khi cháy. Đám cháy nitrat lan nhanh và không thể dập tắt, vì chúng có khả năng cháy ngay cả dưới nước. Nitrocellulose cũng bị nhiệt phân và thủy phân, bị phân hủy theo thời gian khi tiếp xúc với nhiệt độ và độ ẩm cao. Phim bị phân hủy này giải phóng nitơ oxit khiến phim bị hư hỏng dễ cháy hơn. Phim nitrat có thể tự bốc cháy, nhưng vẫn còn nhiều điều chưa chắc chắn về các điều kiện cần thiết để tự bốc cháy, một phần là do sự khác biệt lớn trong quá trình sản xuất phim thời kỳ đầu. Các yếu tố rủi ro bao gồm nhiệt độ duy trì ở mức thấp nhất 38°C, độ ẩm cao, thông gió kém, phim cũ hoặc bị phân hủy và việc lưu trữ số lượng lớn phim nitrat. Hầu hết các vụ cháy như vậy trong kho lưu trữ phim đã xảy ra trong các đợt nắng nóng mùa hè và trong các cơ sở kín có hệ thống thông gió hạn chế, làm trầm trọng thêm một số biến số này. Đặc biệt là trong các khu vực kín, những đám cháy như vậy có thể dẫn đến nổ.
Vào ngày 4 tháng 5 năm 1897, một trong những vụ cháy lớn đầu tiên liên quan đến phim nitrate bắt đầu khi một máy chiếu Lumière bốc cháy tại Bazar de la Charité ở Paris, dẫn tới 126 người thiệt mạng. Tại Hoa Kỳ, một loạt vụ cháy đã xảy ra tại các cơ sở công nghiệp. Kho của Công ty Sản xuất Lubin ở Philadelphia phát nổ vào ngày 13 tháng 6 năm 1914, tiếp theo là vào ngày 9 tháng 12 một vụ cháy đã phá hủy khu phức hợp phòng thí nghiệm của Thomas Edison ở West Orange, New Jersey. Xưởng phim New York của Công ty Phim Famous Players bị cháy vào tháng 9 năm 1915. Vào tháng 7 năm 1920, cơ sở vận chuyển của công ty kế nhiệm Famous Players–Lasky đã bị phá hủy bởi một vụ cháy ở Kansas City, Missouri mặc dù được xây dựng nhằm giảm thiểu nguy cơ cháy. Kho của United Film Ad Service, cũng ở Kansas City, bị cháy vào ngày 4 tháng 8 năm 1928, và một vụ cháy đã được báo cáo tại Pathé Exchange chín ngày sau đó. Vào tháng 10 năm 1929, cơ sở của Consolidated Film Industries bị hư hại nặng nề do một vụ cháy nitrate. Hiện tượng tự bốc cháy không được chứng minh là đã xảy ra trong bất kỳ đám cháy nào trong số này, và khả năng tự bốc cháy có thể chưa được công nhận là có thể xảy ra trước khi một nghiên cứu năm 1933 xác định rằng nhiệt độ tối thiểu cần thiết để gây ra hiện tượng này đã bị ước tính quá cao.
Khoảng sớm những năm đầu thế kỷ 20, Fort Lee trên Vách Hudson là nơi đặt trụ sở của nhiều xưởng phim thuộc ngành công nghiệp điện ảnh đầu tiên của Mĩ. Khi nhà thầu William Fehrs ở Little Ferry, New Jersey, được thuê để xây dựng một cơ sở lưu trữ phim vào năm 1934, ông đã thiết kế để công trình này có khả năng chống cháy. Tòa nhà có tường ngoài bằng gạch dày 30 xentimét (12 in) và mái làm bằng bê tông cốt thép. Bên trong có 48 kho riêng biệt, mỗi kho được bao bọc bởi một cánh cửa thép và được ngăn cách bởi các bức tường bên trong bằng gạch dày 20 xentimét (7,9 in). Sở cứu hỏa địa phương đã xác nhận khả năng chống cháy của Fehrs. Tòa nhà không có hệ thống phun nước chữa cháy cũng như hệ thống thông gió cơ học, đồng thời cũng không thuê bảo vệ để trông coi cơ sở. Mặc dù tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ đối với phim được lưu trữ, tòa nhà vẫn nằm trong khu dân cư.
Công ty xử lý phim DeLuxe Laboratories sở hữu tòa nhà và cho 20th Century-Fox thuê để lưu trữ các bộ phim câm từ Fox Film Corporation sau khi sáp nhập với Twentieth Century Pictures.
Miền Bắc New Jersey đã trải qua một đợt nắng nóng vào tháng 7 năm 1937, với nhiệt độ ban ngày là 38 °C (100 °F). Nhiệt độ cao kéo dài đã góp phần gây ra sự phân hủy nitrat trong các kho phim, và hệ thống thông gió của tòa nhà không đủ để ngăn chặn sự tích tụ khí nguy hiểm. Vào khoảng thời gian ngay sau 2:00 sáng ngày 9 tháng 7, hiện tượng tự bốc cháy đã xảy ra trong kho ở góc tây bắc của tòa nhà. Tài xế xe tải Robert Davison quan sát thấy ngọn lửa bốc ra từ một trong những lỗ thông hơi cửa sổ của tòa nhà, và trong vòng năm phút đã sử dụng hộp báo cháy của thành phố để báo cáo đám cháy.
Davison sau đó cố gắng đánh thức cư dân của những ngôi nhà xung quanh, nhiều người trong số họ đã được cảnh báo về tình hình bởi tiếng ồn và sức nóng dữ dội. Khi các vật dụng trong các kho khác bốc cháy, những ngọn lửa bùng lên theo chiều ngang 30 mét (98 ft) trên mặt đất từ các cửa sổ và ở khoảng cách tương tự lên không trung từ các lỗ thông hơi trên mái nhà của tòa nhà. Khi ngọn lửa lan sang các hầm ở phía nam và phía đông của tòa nhà, các hầm đã phát nổ, làm hư hại tường gạch và phá hủy khung cửa sổ. Ba người dân tên là Anna Greeves và con trai của bà là John và Charles đã bị mắc kẹt trong "màn lửa" khi cố gắng chạy trốn khỏi khu vực. Cả ba đều bị bỏng nặng, và Charles 13 tuổi đã chết vì vết thương vào ngày 19 tháng 7. Các gia đình khác đã có thể thoát ra ngoài an toàn, nhưng ngọn lửa đã lan sang năm ngôi nhà lân cận và phá hủy hai chiếc xe.
Lực lượng cứu hỏa Little Ferry đã đến lúc 2:26 sáng, tiếp theo là các đội từ Hawthorne, Ridgefield Park, River Edge và South Hackensack. Tổng cộng 150 người sử dụng 14 vòi phun nước đã dập tắt đám cháy lúc 5:30 sáng. Toàn bộ phim trong cơ sở đã bị phá hủy, với hơn 40.000 cuộn phim âm bản và phim in bị cháy thành tro bên trong hộp phim. Tòa nhà cũng bị hư hại nặng. Các kho chứa phát nổ đã phá hủy các đoạn tường ngoài và vách ngăn bên trong, đồng thời làm biến dạng mái bê tông của công trình. Tổng thiệt hại về tài sản ước tính từ 150.000 đến 200.000 đô la. Năm mươi bảy xe tải chở phim bị cháy đã được vận chuyển khỏi hiện trường để chiết xuất hàm lượng bạc còn lại. Mỗi lon chứa khoảng năm xu bạc, và kim loại được thu hồi mang lại 2.000 đô la.
Mặc dù lãnh đạo 20th Century-Fox vào thời đó nhận xét rằng "chỉ những bộ phim cũ" bị phá hủy, nhưng giờ đây vụ cháy chính là tổn thất đáng kể về di sản điện ảnh Mĩ. Nhà sử học điện ảnh Anthony Slide gọi vụ phá hủy kho phim của Fox là vụ cháy nitrate "bi thảm nhất" nước Mĩ. Những bản sao chất lượng cao nhất của mọi bộ phim Fox được sản xuất trước năm 1932 đều bị phá hủy; tất cả các bản sao được biết đến của nhiều bộ phim đã được lưu trữ trong cơ sở này. Các bộ phim bị mất trong vụ cháy bao gồm những bộ phim có sự tham gia của các ngôi sao như Theda Bara, Shirley Mason, William Farnum và Gladys Brockwell. Hầu hết 85 bộ phim của Tom Mix cho Fox đều được lưu trữ độc quyền tại Little Ferry. Đạo diễn J. Gordon Edwards đã đạo diễn tất cả các bộ phim sử thi có doanh thu cao nhất cho Fox, và tất cả các bản gốc của các bộ phim của ông đều bị cháy (mặc dù một vài bản được lưu trữ ở nơi khác vẫn còn tồn tại dưới dạng bản in chất lượng thấp). Toàn bộ tác phẩm điện ảnh của một số diễn viên như Valeska Suratt đã bị phá hủy. Theo Dave Kehr, người phụ trách phim của Bảo tàng Nghệ thuật Hiện đại, "toàn bộ sự nghiệp đã không còn tồn tại vì [vụ cháy]." Vì một số bản sao được lưu trữ ở nơi khác, một số phim câm của Fox còn tồn tại dưới dạng bản in chất lượng thấp hơn hoặc các đoạn phim, nhưng hơn 75% phim truyện của Fox từ trước năm 1930 đã bị mất hoàn toàn.
Kho lưu trữ Little Ferry cũng chứa các tác phẩm của các hãng phim khác đã ký hợp đồng phân phối với Fox. Educational Pictures đã mất hơn 2.000 bản âm bản và bản in phim câm, may mắn thay phim có âm thanh của công ty không được lưu trữ trong kho. Cũng bị phá hủy là bản âm bản gốc của Way Down East của D. W. Griffith (Fox đã mua để làm lại), bản âm bản của bộ phim gây tranh cãi The Birth of a Baby do Christie Productions tài trợ và các bộ phim do Sol Lesser sản xuất dưới các nhãn hiệu Atherton Productions, Peck's Bad Boy Corporation và Principal Pictures. Tài liệu lưu trữ dành cho thư viện phim của Bảo tàng Nghệ thuật Hiện đại cũng bị mất.
Vụ cháy Little Ferry đã thúc đẩy sự quan tâm đến an toàn cháy nổ như một khía cạnh của việc bảo tồn phim. Các nhà điều tra xác định rằng sự tự bốc cháy của phim đang phân hủy là nguyên nhân gây ra hỏa hoạn, một nguyên nhân chưa được xác định trong các vụ cháy phim nitrat lớn trước đó. Họ cho rằng phim nitrocellulose cũ hơn trong kho lưu trữ có chất lượng thấp hơn so với phim hiện tại của họ và do đó không ổn định hơn. Ba tháng sau vụ cháy kho, Ủy ban Bảo tồn Phim của Hiệp hội Kỹ sư Điện ảnh đã trích dẫn "các vụ cháy phim gần đây và khá lớn" làm bằng chứng cho thấy các nỗ lực bảo tồn hiện có đã không giải quyết đầy đủ nguy cơ hỏa hoạn. Tăng gia cố các kho phim nhằm mục đích ngăn chặn hỏa hoạn trong một kho duy nhất để không phá hủy toàn bộ cơ sở lưu trữ. Tủ lưu trữ phim cũng cần có hệ thống thông gió và làm mát, cũng như nghiên cứu thêm về việc cải thiện chất lượng phim cellulose acetate để làm phuơng án thay thế an toàn hơn cho phim nitrat. Đến những năm 1950, việc sử dụng phim nitrat ở Hoa Kỳ về cơ bản đã không còn.
Nội dung từ bài Wikipedia “Vụ hỏa hoạn kho Fox năm 1937”, theo giấy phép CC BY-SA 4.0.